Gemeenteland zal een fundamentele koersverandering door gaan maken de komende decennia: we gaan naar een ander soort economie, de bevolking gaat krimpen, er komen meer behoeftigen, de ruimtelijke inrichting moet op de schop – blijkt uit een onderzoeksrapport van instituut Nicis. Dit heeft grote gevolgen voor lokaal beleid. Daarnaast moeten nieuwe gemeentebesturen ermee rekenen dat de komende jaren omvangrijke rijksbezuinigingen zullen laten zien van minimaal 10% tot 15%. Deze ombuigingen zullen niet voldoende opgevangen kunnen worden met de kaasschaafmethode, een trendbreuk is nodig. Zeker omdat andere gemeentelijke inkomsten gaan afnemen en het veel geld gaat kosten om te komen tot de nodige lokale verduurzaming. Kortom, de komende tijd wordt het geen ‘business as usual’: er is minder geld en er zijn grotere uitdagingen.

Dat vraagt het nodige van de politiek, ook van de ChristenUnie. ‘Stabiel’ en ‘betrokken’ zijn gekozen als typeringen. Deze waarden zullen als niet eerder op de proef gesteld gaan worden. Zal de partij een rots in de politieke branding blijken? Kunnen mensen van ChristenUnie-bestuurders op aan in moeilijke tijden? We moeten - zelfkritisch – de lat van betrouwbaarheid, transparantie en kwaliteit hoog leggen. Het zijn waarden waar we zuinig op moeten zijn, aldus de Apeldoornse wethouder Paul Blokhuis binnenkort in Denkwijzer. “Dit betekent richting de verkiezingen: geen overspannen verwachtingen wekken bij de kiezers, zeker niet in tijden van bezuinigen. Men moet weten waar we voor staan en dat we geen spelletjes spelen.” Een stabiele politieke factor kan vervolgens bijdragen aan een stabiele samenleving. Ook niet onbelangrijk.

Daarnaast is van belang dat bestuurders echt betrokken zijn op hun burgers. Zijn overheidsdienaren echt geïnteresseerd in hun verhaal, in hun belangen? Dit betekent meer dan achter je bureau beleid maken. Politici moeten de paden op, de wijken in. Betrokkenheid is ook een oproep tot burgers zelf. Centraal in het christelijk-sociale gedachtegoed staat immers de onderlinge en onbetaalde zorg tussen burgers. Ze hebben de verantwoordelijkheid naar elkaar om te zien. Juist daar zit een onderscheidend punt ten opzichte van veel andere – met name de seculiere - partijen.

Stabiel en betrokken. In de gemeente Hilversum hebben we er nog de waarde Duurzaamheid aan toegevoegd, om zo het onderscheid met het CDA duidelijker te maken. Juist ook in tijden van crisis en bezuinigen moeten we niet beknibbelen op duurzaamheid. Wouter de Jong, gedeputeerde in Utrecht geeft daarvoor het goede voorbeeld, door het willen verplichten van energieneutrale gebouwen in zijn provincie. Dat is vermoedelijk beter voor het milieu dan de supersnelwegen van het CDA.

Het aantal bestuurders binnen de ChristenUnie is sterk gegroeid sinds haar ontstaan. Na tien jaar telt de partij ruim 400 raadsleden en meer dan 70 wethouders. Het aantal colleges waar de ChristenUnie aan meedoet is meer dan 80. Als de groei zich de komende verkiezingen doorzet is het hard nodig te investeren in nieuwe ChristenUnie-politici. Zo kan de partij blijvend bijdragen aan een samenleving die zelf ook stabiel, betrokken en duurzaam is.

Geert Jan Spijker