DenkWijzer: Democratie stelt hoge eisen

DWdinsdag 22 april 2014 11:52

De nieuwste DenkWijzer gaat in op het thema 'democratie'. Het nummer bevat onder meer bijdragen van Ad de Bruijne (hoogleraar ethiek), Stieneke van der Graaf (fractievoorzitter CU Provinciale Staten Groningen) en Roel in 't Veld (hoogleraar Governance and Sustainability). Hieronder vindt u het voorwoord van Geert Jan Spijker.

Het verhaal van Ad de Bruijne kunt u in verkorte versie lezen op de site van het RD.


Voorwoord - Democratie stelt hoge eisen

Toen de Muur viel in 1989 leek de wereldwijde overwinning van de democratie nabij. Overal zouden er verkiezingen komen, tot Irak aan toe. Alle landen zouden weldra democratiseren, was de verwachting.
Het pakte anders uit. Niet alleen bleken verkiezingen her en der nog lang niet tot een grote doorbraak in burgerlijke vrijheden te leiden, in het westen zelf - toch de babykamer van de democratie - begint het democratische bouwwerk te schudden op zijn grondvesten.

Electoraal fundamentalisme
De huidige kritiek op de democratie is niet mals. Politieke strijd draait niet meer om inhoud, om ideeën, maar is een zaak geworden van marketeers, aldus Roel in 't Veld. Het gaat niet meer om het winnen van mensen voor overtuigingen over het goede samenleven, maar om de pure poging zoveel mogelijk stemmen te trekken en aan de macht te komen. De politiek laat zich leiden door cijfertjes, peilingen en de media. Dat bracht David van Reybrouck ertoe een boek te schrijven met de titel: Tegen verkiezingen. We zijn 'electorale fundamentalisten' geworden, schrijft hij, doordat we na de Franse revolutie de democratie hebben versmald tot het af en toe uitbrengen van een stem. Als we niet gauw met een alternatief komen - door te gaan werken met lotingen - dan hobbelt de democratie snel bergafwaarts. We moeten democratie weer gaan zien als zelfbestuur, als iets waar burgers zelf een plek in hebben en verantwoordelijkheid voor voelen en dragen.

Sterfbed
Zou dat voldoen? Dragen lotingen en meer burgerschap bij aan de oplossing? Om wat roet in dit eten te gooien verwijs ik u naar het artikel van Ad de Bruijne. Volgens hem staat met de ontkerstening van de Nederlandse samenleving de democratie als geheel op het spel. Democratie is immers, aldus De Bruijne, "gebouwd op de overtuiging dat waarheid en goedheid bestaan en in beginsel voor alle mensen gelden en kenbaar zijn. Ook veronderstelt democratie dat alle burgers in een samenleving minstens een gedeeld belang bezitten, waarvoor zij zich samen verantwoordelijk weten. Omdat de vraag wat waar en goed is, niet bij voorbaat evident is en door alle burgers gelijk beantwoord wordt, vormt het publieke gesprek of debat daarover het hart van de moderne democratie." De vraag is dus hoe het gesteld is met het politieke debat van vandaag: wordt er nog echt geluisterd naar elkaar? Verkiezingstijden stemmen in dit verband niet optimistisch. Vraagt de democratie misschien teveel van ons momenteel?

Geert Jan Spijker, eindredacteur 

« Terug

Reacties op 'DenkWijzer: Democratie stelt hoge eisen'

chris, chris (renton) renton [871708]
Geplaatst op: 09-01-2015 06:58
Bovendien, deze Imitatie Horloges modellen hebben uiteraard alle essentiele om de sport sterke punten: kroon Breitling Replica en onderste schroef, ijs kras-bestand Sapphire met anti-reflectie behandeling aan beide zijden, roterende bezel cavaliers en 300 m zeehonden 100 m voor modellen goud. In waardig Breitling, zijn ze natuurlijk uitgerust met een automatische motor gecertificeerd COSC chronometer.

Log in om te kunnen reageren op nieuwsberichten.

Nieuwsarchief > 2014

december

november

oktober

september

augustus

juli

juni

mei

april

maart

februari

januari