Conclusies Nederlands voorzitterschap

dinsdag 21 december 2004 09:45

Op 21 december hield de conferentie van fractievoorzitters van het Europees Parlement een bijzondere zitting in Brussel, waarbij de resultaten van de bijeenkomst van de Europese Raad van de week ervoor werden besproken. De discussie ging daar met name over de onderhandelingen met Turkije. Hans Blokland nam als waarnemend fractievoorzitter de gelegenheid om een conclusie te trekken over het Nederlandse voorzitterschap van de EU...

Blokland (Ind/Dem), namens de fractie -  Voorzitter, een hartelijk woord van welkom aan het Nederlands Raadsvoorzitterschap in de persoon van Minister-President Balkenende en Staatssecretaris Nicolaï. Het is wellicht de laatste keer geweest dat Nederland de voorzittershamer voor een periode van zes maanden heeft gehanteerd. Dat is met verve gebeurd en belangrijke beslissingen zijn in goede banen geleid. Daarvoor waren grote diplomatieke en communicatieve vaardigheden vereist! Onze complimenten daarvoor.

Een gevoel van teleurstelling kan ik echter niet verbergen.
Het Nederlands voorzitterschap had de fundamentele discussie over het einddoel van het Europese integratieproces kunnen agenderen. De ondertekening van het Constitutioneel Verdrag en het voortgaande proces van uitbreiden schreeuwen om een onderliggende visie op de toekomst van de Europese Unie. Het Nederlands voorzitterschap heeft een unieke mogelijkheid laten liggen dit pijnlijke hiaat te vullen.

Dé grote teleurstelling van het Verdrag is het negeren van het joods-christelijke erfgoed van Europa in de preambule. Dit negeren is een miskenning van de geschiedenis van Europa en verzaakt één van de spaarzame elementen van een gezamenlijke identiteit. De ceremoniële ondertekening in Rome heeft deze pijn zeker niet verzacht.

Tijdens het Nederlandse voorzitterschap passeerden vele zaken. Vooral de succesvolle omgang met de situatie in Oekraïne verdient lof! Kritisch staan wij echter tegenover de ontwikkelingen richting een Europese defensie. Voortdurend moet hierbij in het oog worden gehouden dat duplicatie met de NAVO voorkomen wordt. Met betrekking tot de gerezen problemen met Iran en de verdere situatie in het Midden-Oosten bevelen we eens te meer een gezamenlijke strategie aan in transatlantisch verband. Het is belangrijk dat de band tussen de EU en de VS niet verder ondergraven wordt.

Het belangrijkste onderwerp vormde echter het openen van toetredingsonderhandelingen met Turkije. Op deze onverhoopte toetreding is overigens het Constitutioneel Verdrag niet toegesneden, zoals Conventievoorzitter Giscard d’Estaing onlangs zei. De uitkomst van de Europese Top van 16 en 17 december verraste ons niet maar stelde wel teleur. De wijze waarop de gesprekken tussen Brussel en Ankara verliepen, bood al een voorproefje van onze voorspelling aan de fungerend Raadsvoorzitter: ‘een langdurige oefening in wederzijdse zelfkwelling.’

Eens te meer zij gezegd dat een land dat geografisch buiten Europa ligt, de Armeense, Assyrische en andere christelijke bevolkingsgroepen haar rechten onthoudt, de soennitische islam actief bevordert en bovendien Cyprus weigert te erkennen, niet klaar is voor onderhandelingen. Het teleurstellende verloop van de onderhandelingen met Ankara over deze cruciale thema’s toont haarscherp aan dat het voor Europa steeds moeilijker zal worden de concrete naleving van de politieke criteria af te dwingen. Daarbij komt dat het draagvlak voor toelating van Turkije onder de bevolking van de lidstaten niet erg groot is. De belofte om aan het eind van het onderhandelingsproces referenda te houden kan thans wellicht onrust voorkomen, maar stelt slechts, naar ik verwacht, de crisis uit. ‘We hebben vandaag geschiedenis geschreven’, aldus de Raadsvoorzitter na het Turkije-besluit. Is het niet veel meer te vrezen dat, hoewel de besprekingen een open einde hebben en een geprivilegieerd partnerschap dus nog steeds tot de mogelijkheden behoort, hier sprake is van een historische vergissing?


Voor meer informatie: Dick Jan Diepenbroek of Henk Jan van Schothorst, tel. 010 414 0534

Nieuwsarchief > 2004

december

november

oktober

september

augustus

juli

juni

mei

april

maart

februari

januari